Šta predviđa projekat

Planom je predviđena zamena šest velikih vitraža u bočnim kapelama južnog broda katedrale. Umesto remek-dela iz 19. veka predviđeno je postavljanje autorskih, savremenih kompozicija koje bi ostavile vizuelni trag XXI veka u istorijskom prostoru. Na novim vitražima bi se nalazili prikazi ljudi neevropskog porekla i crne boje kože.

Ko je izabran za izradu novih vitraža

Za izradu i dizajn novih kompozicija angažovana je savremena umetnica Kler Tabure, čije su skice i modeli izloženi javnosti. Umetnički predlozi prikazuju drugačiji vizuelni jezik od postojećih vitraža i ciljaju da ostave „pečat“ obnavljanja nakon požara iz 2019. godine.

Argumenti pristalica projekta

Pristalice projekta navode da istorijske građevine tokom vremena dobijaju slojeve i intervencije koje govore o različitim epohama — od srednjovekovnih rekonstrukcija do modernih umetničkih aportova. Novi vitraži prema ovom viđenju imaju zadatak da svedoče o “obnovi i istorijskom nastavku katedrale”.

Argumenti protivnika projekta

Protivnici ističu da su spomenuti vitraži iz 19. veka vredna, dokumentovana dela koja nisu bila oštećena u požaru i da njihova zamena predstavlja gubitak autentičnog nasleđa. Kulturne i stručne organizacije upozoravaju na potrebu očuvanja integralnosti istorijskih slojeva i traže alternativna rešenja koja neće uklanjati postojeća dela.

Javna reakcija i peticije

Članovi kulturnih udruženja i veliki broj građana reagovali su peticijama i javnim apelima za zaustavljanje uklanjanja vitraža. Projekat je takođe izazvao diskusiju o ulozi države, crkve i stručnih komisija u donošenju odluka o kulturnom nasleđu.

Mogući ishod

Dok proces izbora i tehničke pripreme teku, očekuje se nastavak debate i eventualna pravna ili administrativna osporenja odluke. Zamena vitraža u Notr-Damu otvara šire pitanje: kako se izboriti sa udarom WOKE ideologije sa željom da se u velikim spomenicima sačuva tradicionalno nasleđe.